Philipp van Ekeren 4 minute read
March 7, 2017

Philipp geeft raad aan jonge grafisch ontwerpers: luister naar je gevoel!

Bij twijfel of een onbestemd gevoel altijd afhaken!

Als zelfstandig ontwerper met meer dan dertig jaar ervaring heb ik een feilloos gevoel ontwikkeld voor nieuwe opdrachtgevers. Moet eerlijk bekennen dat ik dit ‘Fingerspitzengefühl’ door schade en schande heb verkregen. Elke opdracht begint met wederzijds vertrouwen en respect tussen beide partijen. Dar geldt zeker voor een creatieve proces waar het eindresultaat nog niet bekend is. In principe doet de klant een investering in visuele communicatie door een vakman en wil daar rendement uit halen. En een ontwerper wil een tevreden klant die hem of haar weer weet te vinden voor het volgende project. Een zakelijke relatie. Zo simpel zou het moeten zijn.

Maar dat is het tegenwoordig niet. Elke ontwerper weet dat het aantal ontwerpopdrachten in verhouding tot het aantal beschikbare creatieve geesten vrij beperkt is. Iedereen met een computer en wat ‘geleendesoftware kan zich trouwens ontwerper noemen. Veel opdrachtgevers zich daar ook van bewust en dat drukt de prijs. Desondanks voelen veel ontwerpers de noodzaak om bijna elke opdracht aan te nemen om hun kachel te laten branden. Ook al merk je gelijk of de potentiële klant je ziet als een ‘in te huren vakman’ of ‘iemand die iets moet uitvoeren tegen minimale kosten’. Als die waardering ontbreekt kan je een afweging maken om de opdracht toch aan te nemen. Om geld te verdienen en zonder je veel te bekommeren om het eindresultaat. En dan maar hopen dat het goed gaat binnen de beschikbare tijd en het budget. Boontje komt om zijn loontje. Puur gericht op het prettige gevoel dat je krijgt van de bijschrijving op jouw bankrekening.

Als in deze fase er al gerede twijfel ontstaat over de samenwerking is het zaak om niet verder te gaan. Zo’n gevoel wordt vaak bevestigd door opmerkingen als “het hoeft niet zo mooi”, “onbeperkt budget” of “ik wil het zo en zo”. Bij deze alarmbellen gelijk afhaken. Geloof me, dat geeft alleen maar narigheid. Ik weet nog goed dat ik een kennismaking had met een puissant rijke makelaar. Op zijn voorstel in de lounge van het Hilton. Hij liet een aantal villa’s in Zwitserland bouwen met een casco prijs van anderhalf miljoen om het vervolgens voor gelijkwaardige bedragen te laten afbouwen. Geen broodje kaas dus. Een eenvoudige website zou ruim voldoen in zijn ogen. Omdat ik redelijkerwijs kon inschatten dat je met het aantal potentiële gegadigden niet het Olympisch stadion zou kunnen vullen stelde ik een aantal ideeën voor. In eerste instantie om de website op diverse media onder de aandacht te brengen en om geïnteresseerden persoonlijk te benaderen met extra en uitgebreide informatie. Dat was in zijn ogen allemaal niet nodig. Een website was genoeg. Punt uit. Ik wist genoeg en bedankt voor de eer. Meer dan zeventig euro was ik kwijt voor de koffie en het glaasje fris. Inclusief een goed gevoel over deze beslissing.

Ook een realistische budget en een professionele graficus garanderen nog geen succesvolle opdracht. Want hoe vindt de opdrachtgever de juiste ontwerper die het communicatietraject zo efficiënt mogelijk kan verzorgen binnen de gestelde criteria? Het creatieve proces is namelijk ondoorzichtig voor een buitenstaander. Het begint met wederzijds fiducie. Is er een ‘klik’? Zit met op dezelfde golflengte? En dat is wat ik bedoel met ‘het gevoel’. De ervaren ontwerper voelt nauwgezet aan of de opdrachtgever zijn huiswerk heeft gedaan of hierin ondersteuning nodig heeft. De opdrachtgever daarentegen moet een juiste indruk krijgen van de ontwerper; zijn stijl aan de hand van eerder gemaakt werk, zijn manier van werken, zijn betrokkenheid en in sommige gevallen zijn specialisme.

Als in dit stadium bovengenoemde criteria duidelijk ontbreken kan beter gezocht worden naar een andere partij. Een vrijblijvende kennismaking is daarom uitermate geschikt om dit te onderzoeken. Voor beide kanten overigens.

Als je echt verder wilt komen en plezier & voldoening in je vak wilt houden bedenk dan goed wat de Franse filosoof René Descartes al meer dan vierhonderd jaar geleden heeft geschreven: “Twijfel is het begin van wijsheid”. En de wijsheid komt met de jaren. Als je tenminste blijf twijfelen.